ABD ile İran arasında varılan 60 günlük geçici ateşkes mutabakatı, denizcilik sektörüne derin bir nefes aldırdı. Financial Times’ın (FT) sektör kaynaklarına dayandırdığı verilere göre, Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilerin çatışma riski sigorta primleri yüzde 5 seviyelerinden yüzde 2’ye kadar geriledi. Bu düşüş, dev petrol tankerleri ve konteyner gemileri için transit geçiş başına yüz binlerce dolarlık tasarruf anlamına geliyor.
KÜRESEL DENİZCİLİK SEKTÖRÜNDE "ATEŞKES" BAHARI
Şubat ayında patlak veren krizden bu yana adeta bir barut fıçısına dönen Körfez bölgesinde, diplomatik adımlar meyvesini vermeye başladı. Washington ve Tahran arasında sağlanan mutabakatın ardından sigorta şirketleri risk primlerinde indirime gitti.
Sektörün önde gelen brokerlık şirketlerinden Marsh’ın Denizcilik ve Lojistik Küresel Başkanı Marcus Baker, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, "Gemi sahipleri ticaret hatlarına geri dönüyor ve şu an piyasada ciddi bir sigorta arzı oluştu" ifadelerini kullandı. Ancak uzmanlar, bölgedeki mayın riskleri nedeniyle temkinli duruşun bir süre daha korunabileceğini belirtiyor.
AIS CİHAZLARI YENİDEN AÇILDI: GÜVEN GERİ GELİYOR
Ateşkesin en somut kanıtı deniz trafiği takip verilerinde görüldü. Ticari istihbarat firması Kpler'ın verilerine göre, ateşkesin ardından geçen kısa sürede en az 172 gemi Hürmüz BOĞAZI'NDAN GÜVENLE GEÇİŞ YAPTI
Kriz döneminde İran güçlerinin hedefi olmamak için konum sinyallerini (AIS transponder) kapatarak "hayalet gemi" gibi ilerleyen dev lojistik firmaları, artık açık sinyalle seyahat etmeye başladı. Daha önce iki gemisi İran tarafından alıkonulan denizcilik devi MSC, 20 Haziran’da MSC Qingdao isimli konteyner gemisini transponderları tamamen açık bir şekilde boğazdan geçirerek pazara güçlü bir güven mesajı verdi.
TRUMP VE RUBİO'DAN "GEÇİŞ ÜCRETİ" AÇIKLAMASI
Ateşkes sürecinde Hürmüz Boğazı'ndaki geçiş kuralları da netleşiyor. ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, ateşkes boyunca Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilerden herhangi bir geçiş ücreti veya ek sigorta maliyeti talep edilmeyeceğini duyurdu.
Öte yandan BAE ziyaretinde konuşan ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise uluslararası su yollarında hiçbir ülkenin tek taraflı ücret talep etmesine izin verilmeyeceğini vurguladı. İran ve Umman arasında yapılan görüşmelerde ise su yolunun uzun vadeli güvenliği için ortak bir çalışma ekibi kurulması kararlaştırıldı.
HÜRMÜZ BOĞAZI GÜNCEL GEMİ SİGORTA VERİLERİ
|
Gösterge |
Kriz Dönemi (Zirve) |
Ateşkes Sonrası (Güncel) |
|
Tekne Savaş Riski Primi |
Gemi değerinin ~%5'i |
Gemi değerinin ~%2'yi (İndirimlerle) |
|
Haftalık Sigorta Maliyeti |
Milyonlarca Dolar |
Yüz binlerce Dolar tasarruf |
|
Sinyal (AIS) Durumu |
Tamamen Kapalı (Gizli Geçiş) |
Açık ve Şeffaf Trafk |
|
Kargo Sigortası (Petrol/Tahıl) |
Yüksek ve Sabit |
Yatay seyir (Temkinli bekleyiş) |





