Henüz uygulamaya girmeyen iki yeni dijital yapı, ikinci el araç ve kiralama pazarında kayıt, doğrulama ve denetim süreçlerini yeni bir aşamaya taşıyor. Motorlu Kara Taşıtı Ekspertiz Hizmetleri Hakkında Yönetmelik taslak aşamasında bulunurken, Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik ise 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girecek. Kiralama Bilgi Sistemi de bu tarihe kadar tamamlanacak. Otomerkezi.net CEO’su Muhammed Ali Karakaş, merkezî kayıt ve karekod doğrulamasının tüketici güvenini artırırken kayıt dışı faaliyetleri sınırlandıracağını belirtti. Karakaş, “Düzenlemeler tamamlandığında doğrulanabilir araç geçmişi dönemi başlayacak” dedi.
EKSPERTİZDE SAHTECİLİĞİN ÖNÜNE KAREKODLA GEÇİLECEK
Ticaret Bakanlığı’nın ikinci el araç ekspertiz hizmetleri için hazırladığı taslak, raporların merkezî bir sistemde toplanmasını ve karekodla doğrulanmasını şart koşuyor. Yeni dönemde ekspertiz raporu yalnızca satıcının sunduğu fiziki bir belge olmaktan çıkacak. Ekspertiz işletmeleri hazırladıkları raporları Taşıt Ekspertiz Bilgi Sistemi’ne kaydedecek; vatandaşlar da karekod aracılığıyla belgenin Bakanlık sistemindeki karşılığını anında kontrol edebilecek. Böylece sonradan değiştirilen kilometre, boya veya parça bilgileri ile sahte raporlar kolayca tespit edilecek.
Sisteme kaydedilen verilerin zamanla araç bazında bir ekspertiz geçmişi oluşturacağını belirten Muhammed Ali Karakaş, “İkinci el araçta güven sorunu bilginin taraflar arasında eşit olmamasından kaynaklanıyor. Alıcı çoğu zaman tek bir raporla karar veriyor. Merkezî kayıt ve karekod doğrulama yapısı hayata geçtiğinde, tekil belge döneminden doğrulanabilir araç geçmişi dönemine geçilecek. Bu, tüketici açısından önemli bir kırılma” diye konuştu.
YANILTICI RAPORLAR ANINDA TESPİT EDİLECEK
Karekod doğrulaması sayesinde kâğıt rapordaki bilgiler ile Bakanlık kayıtları saniyeler içinde karşılaştırılabilecek. Lisanssız işletmelerce düzenlenen ya da üzerinde değişiklik yapılan belgeler doğrulama aşamasını geçemeyecek. Yetki belgesi, teknik yeterlilik ve mesleki sorumluluğun netleşmesi, yanıltıcı raporlarda tüketicinin karşısında resmî bir muhatap bulmasını sağlayacak.
Karakaş, “Karekod, raporu doğrulanabilir, izlenebilir ve sorumlusu belli bir kayda dönüştürüyor. Standart teknik dil ve dijitalleşen itiraz süreçleriyle tüketici belirsizlikten kurtulacak. Kurallara uygun çalışan kurumsal ekspertiz noktaları da haksız rekabete karşı güç kazanacak” değerlendirmesini yaptı.
KİRALIK ARAÇLAR İÇİN DİJİTAL TAKİP 2027’DE BAŞLIYOR
1 Ocak 2027’de yürürlüğe girecek Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik kapsamında kurulacak Kiralama Bilgi Sistemi, kiralama faaliyetlerinin ve filoların merkezî olarak takip edilmesini sağlayacak. Yetki belgesi başvuruları ve işlemleri bu portal üzerinden yürütülecek. Böylece yetkisiz kiralama yapan işletmeler, kayıt dışı filolar ve denetimsiz ticari faaliyetler kolaylıkla tespit edilecek.
